Yetişkinlerde Şeffaf Plak Tedavisi Olur mu?

Diş teli denince çoğu kişinin aklına ergenlik dönemi gelir, bu yüzden yetişkin hastalar çapraşıklık için başvurmayı yıllarca erteler. Oysa ortodontik hareket her yaşta mümkündür ve şeffaf plaklar bu hareketi görünmez şekilde sağlar. Yetişkinlerde şeffaf plak tedavisi olur mu sorusu bu nedenle otuz, kırk ve elli yaşlarındaki hastaların ilk sorusu haline geldi.

Bu yazıda yetişkin kemiğinin ortodontik kuvvete nasıl yanıt verdiğini, hangi vakalarda plağın yeterli olduğunu ve tedavinin iş ve sosyal hayata nasıl uyduğunu anlatıyoruz. Yetişkinlerde şeffaf plak tedavisi olur mu diye araştıran bir hastanın, yaşın gerçek bir engel olup olmadığını net biçimde öğrenmesi karar sürecini kısaltır.

Yetişkinlerde şeffaf plak tedavisi olur mu?

Yetişkinlerde şeffaf plak tedavisi olur mu sorusunun cevabı evettir, üstelik yaş için bir üst sınır yoktur. Diş hareketi, dişi çevreleyen kemiğin yeniden şekillenmesiyle gerçekleşir ve bu yenilenme yetişkinlikte durmaz, yalnız yavaşlar. Diş etleri sağlıklı ve dişleri tutan kemik yeterliyse yirmi yaşındaki hastayla altmış yaşındaki hasta aynı sistemle tedavi edilebilir.

• Kemik yenilenmesi devam ettiği için dişler her yaşta hareket ettirilebilir.
• Plaklar görünmez olduğu için iş hayatındaki yetişkinler tedaviyi rahatça sürdürür.
• Çıkarılabilir yapı sayesinde yemek ve fırçalama düzeni değişmez.
• Tedavi planı dijital olarak önceden görülür, sonuç baştan kestirilebilir.

Yetişkinlerde fark yaratan şey yaş değil, ağızdaki mevcut durumdur. Eski dolgular, kaplamalar, eksik dişler ve diş eti çekilmeleri planlamayı etkiler. Bu yüzden yetişkin hastada tedavi öncesi değerlendirme daha kapsamlıdır. Sorunlar giderildikten sonra plak tedavisi gençlerdeki kadar öngörülebilir ilerler.

Yetişkin kemiği şeffaf plak kuvvetine nasıl yanıt verir?

Ergenlikte kemik metabolizması hızlıdır ve dişler uygulanan kuvvete çabuk cevap verir. Yetişkinlikte bu hız düşer, bu yüzden aynı miktardaki hareket biraz daha uzun sürer. Şeffaf plaklar hafif ve sürekli kuvvet uyguladığı için yetişkin kemiğine iyi uyar, ani ve güçlü kuvvet yerine kontrollü ilerleme tercih edilir.

Bu yavaşlık bir dezavantaj gibi görünse de yetişkinde kontrollü hareket diş kökü ve diş eti açısından daha güvenlidir. Plak değişim aralığı yetişkinlerde bazen bir iki gün uzatılır, böylece kemik dişi takip edebilir. Yetişkinlerde şeffaf plak tedavisi olur mu sorusunu soran hastalara bu süre farkını baştan açıklıyoruz, çünkü tedavinin gençlerdeki kadar hızlı bitmesini beklemek hayal kırıklığı yaratabilir.

Hangi yetişkin vakalarda şeffaf plak yeterlidir?

Şeffaf plak hafif ve orta düzey çapraşıklıkta, dişler arası boşluklarda, hafif dönmelerde ve gençlikte tel tedavisi görüp sonradan nüks yaşayan hastalarda en iyi sonucu verir. Yetişkin hastaların büyük bölümü zaten bu gruba girer, çünkü ileri iskeletsel bozukluklar çoğunlukla ergenlikte fark edilip tedavi edilmiş olur.

Ağır çene uyumsuzluğu, büyük dönmeler ve derin kapanış sorunlarında sabit braketler ya da kombine yaklaşımlar gerekebilir. Yetişkinlerde şeffaf plak tedavisi olur mu sorusuna vaka bazında cevap verilmesinin nedeni budur. Ataşehir’deki invisalign şeffaf plak muayenesinde dijital ölçü alınır ve plağın vakaya yetip yetmeyeceği simülasyonla görülür. Tel ile plak arasındaki seçimi şeffaf plak mı diş teli mi yazımızda karşılaştırdık.

Yetişkinlerde şeffaf plak tedavisi ne kadar sürer?

Hafif vakalarda tedavi altı ile dokuz ay, orta vakalarda on iki ile on sekiz ay sürer. Kemik yanıtı yavaş olduğu için yetişkinlerde bu süreye birkaç ay eklenebilir. Süreyi asıl belirleyen etken ise plakların günde en az yirmi iki saat takılmasıdır. Bu kurala uymayan hastada her plak planlanan hareketi tamamlayamaz ve tedavi uzar.

Yetişkinler bu disiplini gençlerden daha iyi sağlar, çünkü tedaviyi kendi kararıyla başlatmıştır ve sonucu bekler. Bu yüzden yetişkin hastalarda planlanan sürenin tutturulma oranı yüksektir. Plak takma süresi ve günlük düzen hakkında şeffaf plak günde kaç saat takılır yazımızda ayrıntılı bilgi bulabilirsiniz.

Diş eti çekilmesi ya da eksik diş olan yetişkinde plak kullanılır mı?

Diş eti çekilmesi tedaviye engel değildir, ancak önce diş eti sağlığının kontrol altına alınması gerekir. Aktif diş eti iltihabı olan hastada ortodontik hareket kemik kaybını hızlandırabilir. Bu yüzden yetişkin hastada plak tedavisi diş eti tedavisi tamamlandıktan sonra başlar ve süreç boyunca diş eti düzenli izlenir.

Eksik diş olan hastada plaklar boşluğu koruyacak ya da kapatacak şekilde planlanır. Bazı hastalarda plak tedavisi implant için uygun alan açmak amacıyla kullanılır, tedavi bitince implant yerleştirilir. Yetişkinlerde şeffaf plak tedavisi olur mu sorusu bu hastalarda genellikle protez planıyla birlikte ele alınır. Ataşehir’deki Ortodonti Tedavisi planında protez ve implant hekimleriyle ortak karar verilir.

Yetişkin hasta plak tedavisinde nelere dikkat etmeli?

Tedavinin başarısı büyük ölçüde günlük alışkanlıklara bağlıdır. Plaklar yalnız yemek ve fırçalama sırasında çıkarılır, geri takmadan önce dişler temizlenir. Kahve, çay ve şarap gibi renkli içecekler plak takılıyken içilmez, aksi halde plak lekelenir ve görünmezlik avantajı kaybolur.

• Plaklar günde en az yirmi iki saat takılır, çıkarılınca kutusunda saklanır.
• Her yeni plağa geçiş hekimin belirlediği günde yapılır, erken geçiş yapılmaz.
• Plak takılıyken yalnız su içilir, şekerli ve renkli içeceklerden kaçınılır.
• Diş sıkma alışkanlığı varsa hekime bildirilir, plak tasarımı buna göre ayarlanır.

Bu kurallar iş yoğunluğu içinde zor görünse de çoğu yetişkin hasta birkaç hafta içinde düzene oturur. Yetişkinlerde şeffaf plak tedavisi olur mu sorusuna en iyi cevabı bu hastaların kendisi verir, çünkü tedavi bittiğinde en sık duyduğumuz cümle daha erken başlamaları gerektiğidir. Plak temizliği hakkında şeffaf plak nasıl temizlenir yazımıza bakabilirsiniz.

Yetişkinlerde şeffaf plak tedavisi olur mu sorusunda pekiştirme neden önemlidir?

Tedavi bittiğinde dişler yeni konumuna henüz tam yerleşmemiştir ve eski yerlerine dönme eğilimi taşır. Bu eğilim yetişkinlerde gençlere göre daha güçlüdür, çünkü dişleri tutan lifler uzun yıllar eski konuma alışmıştır. Bu yüzden tedavi sonrası pekiştirme plağı ya da dişlerin arkasına yapıştırılan ince tel zorunludur. Pekiştirme ilk aylarda gün boyu, sonra yalnız gece kullanılır ve ortodontistin önerdiği süre boyunca bırakılmaz. Pekiştirmeyi ihmal eden yetişkin hastada nüks görülme olasılığı yüksektir, bu da tedaviyi baştan almak anlamına gelir.